Charles Osborne, njeriu që lemzoi 68 vjet pandërprerë (FOTO)

Rasti më i gjatë i lemzës i regjistruar në historinë mjekësore ishte fermeri i Iowas, Charles Osborne, i cili kishte lemzë pandërprerë nga viti 1922 deri në vitin 1990

 

Lemza është një fenomen që pothuajse çdo person e ka përjetuar. Dikush lemzon shpesh, dikush më rrallë, por kontraktimet e pavullnetshme të diafragmës janë një ndjenjë e njohur për shumë njerëz. Gjëja e parë që duam të bëjmë kur kemi lemzë është të gjejmë një mënyrë për ta ndaluar. Ndonjëherë ndihmon pirja e një gote ujë, ndonjëherë mbajtja e ajrit dhe ndonjëherë largohet vetë. Por, nuk funksionoi kështu për Charles Osborne, njeriun që do të hyjë në historinë mjekësore si rasti më i gjatë i lemzës. Në vitin 1922, ky fermer nga Iowa filloi të lemzojë – dhe nuk u ndal për plot 68 vjet. Në fillim ai u përpoq të gjente zgjidhje vetë, duke provuar të gjitha teknikat e zakonshme dhe të pazakonshme për të parandaluar lemzën, por pa rezultat. Më pas ai kërkoi ndihmë mjekësore, por asnjë mjek nuk mundi t’i ndihmonte. Ai provoi edhe terapinë eksperimentale me hormone, por as kjo nuk e shëroi. Megjithatë, një ditë në vitin 1990, kur Osborne ishte 96 vjeç, lemza iu ndal papritur. Ai vdiq një vit më vonë dhe mjekët nuk e kuptuan kurrë se çfarë e shkaktoi saktësisht gjendjen e tij të përjetshme.

SI FILLOI?

Advertisements

Charles Osborne ka lindur në vitin 1893, kurse lemza e tij filloi në vitin 1922, kur ai ishte 29 vjeç. Lemza i nisi kur ai u përpoq të ngrinte një derr, por ra dhe nuk ndjeu asgjë. Që atëherë e ka ngacmuar lemza pa pushim.

SHPJEGIMET MJEKËSORE

Sot, mjekët tregojnë për disa shkaqe të lemzës. Ndonjëherë fillon pas pirjes së pijeve të gazuara, ndonjëherë pas një vakti të madh. Gëlltitja e ajrit gjatë përtypjes së çamçakëzit mund të çojë në lemzë, madje edhe eksitimi i tepërt mund ta shkaktojë atë. Megjithatë, asnjë nga këto arsye nuk shpjegon pse Charles Osborne filloi papritmas lemzën në 1922. Pra, pse rënia shkaktoi lemzë për dekada? Gjatë viteve, Osborne ka qenë te shumë profesionistë mjekësorë. Në vitet 1980, doktor Terence Anthony deklaroi se rënia e Osborne shkaktoi dëmtim të trurit, duke çuar në lemzë. “Mjeku më vonë tha se kishte lënduar një enë gjaku në madhësinë e një gjilpëre në tru”, tregoi Osborne. Mjeku shpjegoi për mediet se Osborne kishte shkatërruar një zonë të vogël në trungun e trurit që pengon përgjigjen e lemzës.

Megjithatë, mjekët sot mendojnë se ka një shpjegim tjetër. Neurokirurgu Ali Seifi beson se rënia e Osborne ka të ngjarë të ketë shkaktuar një lëndim në brinjë që dëmtoi diafragmën e tij. Seifi gjithashtu beson se Osborne mund të ketë pësuar një goditje në tru. Disa goditje mund të shkaktojnë lemzë të vazhdueshme, gjë që nuk është larg shpjegimit që Anthony i dha Osborne dekada më parë. Ndërsa ai ka provuar dhjetëra trajtime, Osborne nuk ka zgjedhur një procedurë kirurgjikale që mund të prishë frymëmarrjen e tij. Asnjë nga barnat mjekësore nuk i ndihmoi, madje as terapia eksperimentale hormonale. Mjetet juridike në shtëpi ishin po aq të pasuksesshme. Një mik madje u përpoq të qëllonte me armë gjahu pas Osborne për ta trembur atë.

“Më trembi”, tregon Osborne, “por nuk e trembi lemzën”. Vetëm një mjek arriti të shërojë Osborne – por kura ishte e përkohshme. Sipas Smithsonian Magazine, ndërsa ishte në klinikë, lemza e Osborne u ndal kur një mjek i vuri atij një dozë të lartë të monoksidit të karbonit. Trajtimi mund të ketë funksionuar, por ai pati një çmim shumë të lartë – Osborne nuk mundi t’i mbijetonte gazit helmues. Kështu që ai sapo mësoi të jetonte me lemzën sa më mirë që mundej.

JETA ME LEMZË TË VAZHDUESHME

Pas dekadash lemze, Charles Osborne ka hequr dorë nga gjetja e një kure. Ai udhëtoi për në Alaskë në kërkim të përgjigjeve, por kostoja – dhe rezultatet zhgënjyese – i dhanë fund kërkimit të tij për një kurë. Osborne hoqi dorë gjithashtu nga mjetet juridike shtëpiake. Pasi historia e tij u shfaq në gazeta dhe në televizion, Osborne mori mijëra letra që i ofronin zgjidhje të ndryshme – nga masazhimi i gishtërinjve, shtrëngimi i mjekrës e të ngjashme. Për çdo sugjerim, Osborne përgjigjej: “E provova edhe atë”. Kështu Osborne mësoi të jetonte me lemzën. Mjekët shpjegojnë se tingulli i shkaktuar nga lemza nuk ka lidhje me diafragmën. Në vend të kësaj, ajo vjen nga kordat vokale, të cilat mbyllen midis lemzave. Pas vitesh vuajtjesh, Osborne arriti të stërviste trupin e tij që të mos bënte zhurmë duke marrë frymë midis lemzave. Pavarësisht gjendjes së tij fatkeqe, Charles Osborne ishte martuar dy herë, kishte tetë fëmijë dhe madje punoi në ankand për një kohë. Ai ishte i vendosur të jetonte jetën e tij në maksimum.

FUNDI I RASTIT 68-VJEÇAR TË LEMZËS

Lemza e vazhdueshme mund të shkaktojë humbje peshe, lodhje dhe probleme të shëndetit mendor. Charles Osborne i përjetoi këto sfida drejtpërdrejt. Më vonë në jetë, ai nuk ishte në gjendje të gëlltiste ushqimin për shkak të lemzës. Për vite me radhë iu desh të përziente të gjitha vaktet e tij. Pas 56 vitesh lemzë, Osborne u tha medieve: “Do të jepja gjithçka në botë nëse do të mund të shpëtoja nga lemza”. “Nuk e di se si do të ishte pa të”, shpjegoi ai. Edhe pse lemza ishte e bezdisshme, ajo e bëri Osborne personazh të famshëm. Ai u shfaq në emisionin e radios të Robert Ripley-t “Beso ose jo” në 1936 dhe në emisionin “The Johnny Carson Show” në 1983. Mes moshës 29- dhe 96-vjeçare, Osborne lemzoi rreth 430 milionë herë. Dhe befas, në qershor 1990, i pushoi lemza. Rreth një vit më vonë, Osborne vdiq. Muajt e tij të fundit të jetës ishin, fatmirësisht, pa lemzë.