Bytyqi: Vauçerët pritet të ndihmojnë turizmin vendor

18

Shkup, 4 qershor – Fatmir Bytyqi, kryetari i Komisionit për financave në LSDM-së i përfshirë në krijimin e politikave ekonomike në një intervistë për Faktor flet mbi atë nëse Qeveria me ribalancën e buxhetit duhet të kishte ulur investimet kapitale dhe nëse nevojiten shkurtime të reja, nëse për shkak të huazimit të ri me Eurobond, borxhi publik do të arrijë në një nivel të cilit ne atëherë do të kemi një kohë të vështirë për të rifituar kapacitetin, por edhe nëse faturat e turizmit do të arrijnë me të vërtetë të shpëtojnë këtë sektor.

Qeveria ka propozuar ribalancim të buxhetit, i cili ka zvogëluar investimet kapitale me 4.2 miliard denarë. A mjaftojnë këto shkurtime apo duhen shkurtime të reja?

Pozicioni i qeverisë por edhe i çdo personi të arsyeshëm në vend në një periudhë të krizës së ashpër me Covid 19 veçanërisht kur pritej një goditje e fortë nga ana e të hyrave të buxhetit, është që të shkurtohet kudo që konsiderohet jo prioritare si shpenzim në këtë kohë të caktuar. Kështu ishte me të ashtuquajturat “investimet” e shpenzimeve kapitale, të shkurtuara kudo që është konsideruar në këtë kohë që ato nuk janë më urgjente, prioritare dhe më të rëndësishme si investimet kapitale në këtë kohë dhe natyrisht që mund të presin vitin e ardhshëm. Dhe kjo është arsyeja pse për momentin ne mendojmë se shuma që është shkurtuar nuk është e rëndësishme, por ajo që mbetet si investim, cili është qëllimi i tyre dhe kjo është gjëja më e rëndësishme në një vit krize, kur sigurisht e dimë se fondet nuk janë të mjaftueshme. Investimet kapitale sigurisht mbeten në 19.2 miliard denarë, që është pothuajse shuma më e lartë në 10 vitet e fundit pas realizimit të kësaj shkalle buxhetore. Sigurisht, Qeveria mbetet e mendimit se në fazën e rimëkëmbjes së ekonomisë, shpenzimet publike duhet të stimulohen dhe për këtë arsye nuk duhet të lëmë pas dore investimet kapitale të bëra përmes Ndërmarrjes Publike për rrugë shtetërore e cila është një institucion shumë i rëndësishëm në segmentin e investimet kapitale dhe qytetarët “me mirëkuptim” shpesh dinë t’i “harrojnë” ato dhe të mos i përmendin. Ky fakt tregon shumë më tepër se investimet kapitale këtë vit me siguri nuk do të zvogëlohen dhe tashmë në vjeshtë do të ketë një valë serioze të investimeve të reja.

Borxhi publik do të arrijë në 60 përqind të BPK-së këtë vit. A do të ketë vendi mundësinë për të rikthyer atë në periudhën në vijim?

Së pari, unë mendoj se duhet të sqarojmë se si arritëm në borxhin publik që ju thoni se do të jetë 60 përqind e BPK-së dhe në cilën periudhë kohore. Borxhi publik, për mendimin tim, do të arrijë nivelin e 57% të BPK-së deri në tremujorin e tretë, pavarësisht nga huazimet që po ndodhin për momentin, veçanërisht nga fakti që me shumën e re të huamarrjes kthehemi pothuajse në katër prej huamarrjes së vjetër, e cila për fat të keq nuk duhet të harrojmë se ndodhi për qëllime krejtësisht joproduktive. Me këtë rast, dua t’ju kujtoj edhe një herë se gjatë 10 viteve të ish-regjimit, borxhi publik është rritur për jo më pak se 24% të BPK-së (llogaritur nga niveli aktual i BPK-së) ose me një shumë absolute prej 2.4 miliard euro. Qoftë për të gjitha këto fonde, kemi parë kushte më të mira në ambientet e kujdesit shëndetësor apo paga më të larta për punonjësit e kujdesit shëndetësor, shkollat ​​dhe paga më të larta për stafin e arsimit, kopshtet dhe punonjësit në këto institucione, shtëpitë e të moshuarve dhe pensione më të larta, ujë të pijshëm për qytetarët, rrjetet e kanalizimeve , mjete transporti, gazifikimi etj. Fatkeqësisht jo! Ne pamë gjithçka tjetër, por ajo që unë rendita sigurisht nuk është. Së dyti, nëse huazimi aktual është i nevojshëm. Sigurisht, për të siguruar likuiditetin e buxhetit, i cili do të na mundësojë të merremi në mënyrë adekuate me krizën shëndetësore dhe ekonomike (e cila natyrisht ne bëjmë më të mirën që mundemi), të vazhdojmë të investojmë në ato që u duhen qytetarëve dhe ata kanë nevojë për nevoja themelore: ujë të pijshëm, trajtim të ujërave të zeza dhe kanalizimeve, shëndet më të mirë, arsim dhe shërbime kulturore. Dhe sigurisht, së treti, mbështetje për ekonominë moderne, e cila do të sigurojë rritjen dhe zhvillimin e vendit tonë. Sepse vetëm rigjenerimi ekonomik do të jetë në gjendje të përballojë sfidat e reja dhe natyrisht mundësitë e reja për zhvillim. Në këtë kontekst, besoj se çështja e ripagimit të borxhit nuk është aspak e rëndësishme.

A do ta kursejnë sektorin e turizmit vaucherët që jepen apo qytetarët do të nxitojnë për në Greqi, sapo të hapen kufijtë?

Për të trajtuar krizën ekonomike të shkaktuar nga pandemia Covid 19 janë ndërmarrë një seri masash. Një segment i tërë i masave kishte të bënte me promovimin e konsumit privat, veçanërisht për produktet dhe shërbimet vendore. Ky është një rekomandim i të gjitha institucioneve me reputacion ndërkombëtarë që gjatë kësaj periudhe të analizojnë dhe këshillojnë se si të ndihmojnë ekonominë në të gjitha vendet e prekura. Sigurisht, ndër sektorët e tjerë, një nga sektorët më të prekur në vendin tonë është sektori i turizmit dhe për këtë arsye masa për ta mbështetur atë përmes kuponave të turizmit dhe kartave të pagesave me një shumë të caktuar u vendos që të ndodhte dhe të synohet pikërisht atë. Kuponat u vendosën t’u jepen qytetarëve me të ardhura të ulëta, të cilët do të duhet të stimulohen për t’i përdorur ato në objektet vendore, përmes hoteleve dhe ambienteve të akomodimit, si dhe operatorëve turistik. Mbështetja e të paktën 15 milion eurove, e cila pritet të ndodh në këtë sektor në një periudhë të caktuar kohore, themi se vetëm do të stimulojë edhe më shumë konsumin privat dhe sigurisht që do të ketë ndikim pozitiv në këtë sektor. Mekanizmat e vendosur në këtë masë mundësojnë përdorimin e fondeve vetëm në vend dhe sigurisht produkte dhe shërbime vendore. Prandaj, ne nuk mendojmë se hapja e kufijve do të ketë pasoja ose mundësi negative për qytetarët që të mos përdorin kuponat. Dhe natyrisht, qytetarët që vendosin të kalojnë verën e tyre në Greqi dhe vendet fqinje, ne mendojmë se ata mund të thonë një fjalë të mirë në lidhje me përfitimet tona dhe të motivojnë mysafirët nga vendet fqinje të vijnë tek ne. Kuponat u jepen me qëllim njerëzve që nuk do të shkonin ndryshe me pushime dhe nëse të tjerët marrin kuponë, ata do të shkojnë përsëri në Greqi. Kjo është arsyeja pse masa është e tillë dhe shuma totale e parave për të do të thotë se sektori vendor i turizmit do të ndihmohet.

Comments are closed.